13 september 2019

Op 8 april 2019 oordeelde het hof van beroep te Gent dat de domeinnaam "brandweer.be" uitsluitend toekomt aan de Belgische Staat aangezien hij de "natuurlijke houder" van dergelijke domeinnaam is. De IVZW die de domeinnaam initieel had geregistreerd, moet deze aan de Belgische Staat overdragen.

Het Wetboek Economisch recht biedt de mogelijkheid om op te treden tegen het zogenaamd "kapen" van domeinnamen. Artikel XII.22 WER verbiedt het registreren van een domeinnaam indien aan drie cumulatieve voorwaarden is voldaan. Vooreerst moet de geregistreerde domeinnaam identiek of gelijkaardig zijn aan een ouder onderscheidingsteken van een andere partij (bijvoorbeeld een merk, handelsnaam of geslachtsnaam), waardoor er verwarring kan ontstaan. Ten tweede is vereist dat de domeinnaamhouder geen enkel recht of legitiem belang kan laten gelden op de geregistreerde domeinnaam. Dat belang zou domeinnaamhouder bijvoorbeeld wel kunnen hebben als de domeinnaam overeenstemt met zijn vennootschapsnaam die reeds langer in gebruik is. Tot slot moet de domeinnaamhouder op het ogenblik van de registratie te kwade trouw handelen, wat het geval is als hij met de registratie beoogde een derde te schaden (bijvoorbeeld door de registratie voor de derde te blokkeren zonder er zelf gebruik van te maken), óf er voor zichzelf een ongerechtvaardigd voordeel uit te halen.

In geval van een gekaapte registratie kan de ondernemingsrechtbank de staking van de registratie opleggen en eventueel de overdracht van de domeinnaam bevelen. Nadat de ondernemingsrechtbank te Gent in eerste aanleg de vordering van de Belgische Staat nog afgewezen had, besloot het hof van beroep te Gent dat de registratie toch wederrechtelijk was.

Het hof oordeelde dat de eerste toepassingsvoorwaarde vervuld is omdat de Belgische Staat de "natuurlijke houder" van de domeinnaam "brandweer.be" is. Het hof verwijst hiervoor naar de uitgebreide bevoegdheden waarover de Belgische Staat beschikt in het kader van brandweerdiensten. Het algemeen belang om de domeinnaam "brandweer.be" voor de overheid voor te behouden primeert volgens het hof over het particulier belang van Brandweer IVZW. Het hof interpreteert de eerste voorwaarde op die manier zeer ruim en beschouwt de registratie als wederrechtelijk omdat de domeinnaam in essentie, gelet op zijn aard, functie en intrinsieke eigenschappen, toebehoort (en steeds heeft toebehoord) aan een andere "natuurlijke houder".

In het arrest wijst het hof enig "recht" of "legitiem belang" in hoofde van Brandweer IVZW af. De IVZW beschikte reeds over de domeinnaam "incident.be" om haar diensten online aan het publiek aan te bieden, die een verwijzing inhoudt naar haar tweede gebruikelijke handelsnaam. Bovendien omvatten de doelen van Brandweer IVZW volgens het hof geen brandbestrijding als dusdanig, maar enkel de "behandeling van complexe noodgevallen, milieu-incidenten en ongevallen met gevaarlijke stoffen".

Tot slot was volgens het hof ook de derde en laatste toepassingsvoorwaarde voor domeinnaamkaping vervuld omdat Brandweer IVZW een ongerechtvaardigd voordeel wenste te behalen uit de registratie van de domeinnaam. Brandweer IVZW misbruikte volgens het hof de bekendheid van de domeinnaam "brandweer.be" om de bezoekers naar haar eigen webpagina "incident.be" te leiden. Dit terwijl vermeden moet worden dat burgers in een noodsituatie geconfronteerd worden met tijdverlies (en de daaraan gekoppelde mogelijke gevaren) doordat zij niet meteen terecht komen op de website van de openbare brandweer.

Het besproken arrest zet mogelijk de deur open voor bepaalde instanties (wellicht niet alleen overheidsinstanties) om domeinnamen op te eisen in hun hoedanigheid van "natuurlijke houder" om redenen van algemeen belang.